Fermium Nedir? Hem Ciddiyiz Hem De Bayağı Eğleniyoruz!
—
Fermium Nedir? Kimdir, Ne Yapar?
Bugün size biraz Fermium’dan bahsedeceğim. Ama merak etmeyin, kimyasal bir eleman değil, biraz eğlenceli bir tarzda. Yani, “Fermium nedir?” sorusuna bilimsel cevap vermek kolay olurdu, ama biz buna biraz “İzmir kafası” ekleyeceğiz. Çünkü kimyasal bağlar, atomlar, protonlar… tamam bunlar önemli, ama arkadaşlar, hayatta gerçekten önemli olan şey, o Fermiumun adını duyduğunda birinin aklına ne gelmesi gerektiğidir. O yüzden gelin, biraz da komik bir açıdan bakalım Fermium’a.
Fermium, periyodik tablonun act-up yapan, belki de en asi atomlarından biri. Gerçekten, 1952’de bir atom bombası testinde keşfedilen ve sonrasında adını bir bilim insanından alan bu element, yalnızca laboratuvarlarda var. Yani dışarıda görüp “Vay, Fermium şurada bir dükkân açmış!” diyebileceğiniz bir şey değil. Ama bizim gibi her zaman biraz “aha!” diyerek şaşıran insanlar için önemli. Hani ne bileyim, sabah uyanıp kahvaltı yaparken aklınıza birden Fermium gelmez, gelmemeli de, ama işte bazen öyle anlar olur ki, “Ya, bu da neymiş ya?” dersiniz.
İkili Bir Yaşam: İzmir’deki Genç ve Fermium
Şimdi diyeceksiniz ki, “Bu kadar bilimsel mi olmalıydı?” Hayır, kesinlikle hayır. Fermium’la ilişkilendirebileceğimiz bir başka şey daha var, o da tabii ki bizim her gün yaşadığımız hayat. Biliyorum, biraz kafa karıştırıcı oldu ama şöyle anlatayım: Fermium’un hiç beklenmedik bir yerde, aniden ortaya çıkması gibi, benim de İzmir’deki bir günümün ortasında, bir kahve içerken, birdenbire kafamda bir fikir parlıyor. O fikir, bir yazıya dönüşüyor, hem de kimyasal elementlerin en deli haliyle.
Şimdi, İzmir’de yaşıyoruz dedim. Bunu duyan biri, “Aha, şimdi bu adam bana çay demliyor, Kemeraltı’na gitmek üzere hazırlanıyor, sıcak yaz günlerinde nasıl bunaldığını anlatacak” diye düşünebilir. Ama hayır, hemen kollarımı sıvıyorum ve Fermium’a bağlanıyorum. Çünkü bu hayatımızdaki “aniden ortaya çıkan” her şey gibi, Fermium da başta bir “ne bu şimdi?” sorusu uyandırıyor, sonra “Aaa, bu çok ilgimi çekti!” dedirtiyor.
Fermium’un Bize Anlatacağı Hayat Dersleri
Fermium’un tarihi aslında pek de komik değil. Atom bombası testlerinde keşfedildi, biraz ciddi bir başlangıç. Ama bir an için düşünün, “Bomba patladı, birden Fermium’la karşılaşıyoruz!” Hani biz ne yapıyoruz? Patlayan bir işten sonra mesela hangi elemanı keşfederiz? Öylesine bir sohbetin ortasında, “Ya dostum, seninle şöyle bir yıldızlara bakarken, acaba bizim Evrende başka ne elementler var?” diyerek bu işlere girmeyiz. Ama Fermium o kadar az var ki, sanki her an karşınıza çıkacak gibi bir havası da yok.
Düşünün ki, bir sabah kahvaltıya oturmuşsunuz, kahvaltı masasında çayın sıcaklığı yeterince geriyor, tam bu sırada yanınızda biri “Fermium nedir?” diye soruyor. İlk başta ne yaparsınız? Ne cevap verirsiniz? İşte burada, işte o an, biraz kafanız karışabilir. “Fermium?” dediğinizde, ne işte bir tavuk döner ustası gibi “Aaa, Fermium 1 kilogram!” deyip geçebilir misiniz? Ya da “O bir kimyasal element” demek yerine, “Ya, bu işte bir şey var, ama ben de daha çözemedim, sana sonra anlatırım,” diyebilirsiniz. O an, hayatınızın en çarpıcı açıklamasını yapıyorsunuz aslında. Kendi kendinize de “Bu da güzel” diyorsunuz, Fermium aslında biraz da “kimse anlamasın, ben burada ortalıkta yokum” gibi.
—
İyi de, Fermium Ne Yapıyor?
Şimdi, Fermium’un dünyaya getirdiği bazı güzelliklere bakalım. Bu element bir radyoaktif elementtir. Çekirdekleri oldukça kararsızdır ve çevreye zararlı radyoaktif parçacıklar yayar. Evet, tam da her şeyin bomba gibi olduğu, aynı zamanda biraz da kaotik anlar gibi. Bir izleyici olarak bazen Fermium’un çekirdeğine bakarak, “Bu element bir türlü sabırlı olamıyor!” diye düşünebilirsiniz. Sizi sürekli gerer, ama bir yandan da bir süper kahraman gibi ilginizi çeker. O radyoaktif özellik, hayatınıza biraz heyecan katacak, belki de o anki bir kimyasal test gibi bir şey.
—
Fermium ve Benim İçimden Geçenler
Aklınızda şu an başka bir şey var mı? O zaman şunu sormak istiyorum: Sizce Fermium ile ilk tanıştığınızda kendinizi nasıl hissedersiniz? Herkes farklıdır, kabul. Ama ben mesela, Fermium’a karşı biraz hep şüpheci oldum. Niye mi? Çünkü “tamam, güzel bir element, ilginç, ama sürekli zararlı mı?” diye düşündüm. Hem radyoaktif, hem de sürekli patlama noktasında… Tabii, sonradan fark ettim ki bu aslında biz insanlara çok benziyor. Yani ben de bazen insanlar arasında bir “patlayan şey” gibi hissediyorum. Çok düşününce kafam karışıyor, ama sonra sakinleşiyorum, sonra birden “Ya neden bunları düşünüyorum ki?” diyerek gülebiliyorum.
Bir İzmirli olarak ben böyleyim işte, çok kararsız ama eğlenceli! Fermium da radyoaktif, kafası karışık, ama bir şekilde hayatımızın içinde.
—
İç Sesle Sohbet: Fermium ve Günlük Yaşam
Ben: “Fermium, radyoaktif bir element mi? Peki ya bu radyoaktivite beni nasıl etkiler?”
İç sesim: “Eyvah, şimdi sen buna mı takıldın? Hadi bakalım, biraz daha akıl karıştıralım.”
İzmir’de, sabah güne başlamak ve kahvaltı yapmak, hayatın anlamını sorgulamak kadar önemli. Ama bazen, Fermium gibi radyoaktif bir elementi düşündüğümde birdenbire tüm dünya geçiyor önümden. Hani dedim ya, her şeyin patlama noktasında olduğu, kararsızlıklarla dolu bir dünya! Yani, gerçekten bazen çok radyoaktif oluyoruz, patlamaya hazır hale geliyoruz ve sonra bütün hayatı bir anda o anda anlamlandırıyoruz.
Fermium ve Sonuçta Eğlence!
Evet, Fermium hakkında konuşurken kafamız biraz dağılabilir, ama sonuçta biz burada eğleniyoruz, değil mi? Hayatta her şeyin cevabı varsa, o da “bazen anlamaya çalışmak, bazen sadece eğlenmek”tir. Fermium bir kimyasal elementtir ama benim için o, bazen hayatın kararsız ama eğlenceli yönlerini simgeliyor.
Ne dersiniz? Bir dahaki seferinde radyoaktif elementleri biraz daha eğlenceli bir şekilde keşfetmeye ne dersiniz? Hem belki o zaman, kimyasal öğeleri bilerek bakmak, gerçekten ne kadar radyoaktif olduklarını anlamak bize hep bir ders verebilir.